Xiển dương đạo sống văn hóa Việt có sức bay lên trong cái thần dũng lực của rồng và an lạc của chim tiên.
Mạng Lưới Dũng Lạc Tủ Sách Dũng Lạc Phòng Ảnh Nghệ Thuật Hướng Dẫn
Lê Đình Bảng
Bài Viết Của
Lê Đình Bảng
Kinh Sách Nguyện Giỗ Cầu Hồn - Một Di Sản Đức Tin Văn Hóa
Giới thiệu sách mới: Ở Thượng Nguồn Thi Ca Công Giáo Việt Nam
Nhà thơ Xuân Ly Băng trong dòng chảy văn học Công giáo Việt Nam
Về thượng nguồn thi ca Công Giáo Việt Nam (BTDL 2)
Nhã Ca
VỀ THƯỢNG NGUỒN THI CA CÔNG GIÁO VIỆT NAM (BTDL 2)

Mời đọc THƠ ĐỌNG ĐẦU NGUỒN

 

Góp nhặt thơ công giáo Việt Nam, từ thế kỷ 17 đến giữa thế kỷ 20.
Lê Đình Bảng chủ biên
Thay lời nhóm thực hiện - Trăng Thập Tự.



I. SUY NGHĨ TẢN MẠN: Thơ và Thơ Công giáo
 

1.Việt Nam, một dân tộc bẩm sinh thi sĩ (Natus Poetà)

a. Số liệu về tỷ lệ thơ>văn xuôi (Tự điển văn học)

b. Đánh giá của các nhà nghiên cứu văn hóa Việt Nam: Thi ca và chiến tranh

 

2. Người Công giáo VN đón nhận Tin Mừng-Sống đạo qua Thi Ca Hán-Nôm-Quốc Ngữ.

a. Đã có một dòng chảy Thi Ca Công Giáo

- Trong ngôn ngữ đời sống

- Trong ngôn ngữ kinh nguyện

- Trong diễn ca Thánh Kinh (+Huấn Ca)

--Trong ngôn ngữ cảm hứng ứng tác-ký ức-dòng đời

- Trong ngôn ngữ Thánh Ca (+Dân nhạc Công giáo)

- Trong ngôn ngữ Tự điển học

- Trong Vè, Ca, Tuồng, Truyện, Phú, Văn tế, Chúc mừng, Khao vọng.

- Trong thư từ, Văn bản, Sắc phong, Trang trí, Lễ lạc quan hôn tang tế…

 

b.Năm 1940, qua thơ Hàn Mạc Tử, lần đầu tiên Thi Ca Công Giáo được chính thức công nhận?

 

c. Tại sao?

- Thái độ dị ứng, xem thường: văn nhà thờ, thơ nhà đạo

- Rối đạo?

- Những kẻ đứng bên lề: mặc cảm?

- Riêng lẻ. Thù tạc. Lưu hành nội bộ. Cô đơn. Thua thiệt.

- Từ ngộ nhận đến định kiến

 

II. Ở THƯỢNG NGUỒN THI CA CÔNG GIÁO VN 

-Xưa nay chưa có một công trình nghiên cứu, biên tập về Thi ca Công giáo

-Tri ân các thế hệ Thi nhân đã khuất

-Khơi nguồn cho hôm nay và mai sau 

Hành trình hơn 40 năm (1965-2008), tôi đã gặp những bến và bờ, những tác giả-tác phẩm Thi Ca Công Giáo

 

1. Thơ trong kinh nguyện

a. Thánh Giáo Kinh Nguyện. Mục Lục Nhựt khóa. Toàn Niên Kinh Nguyện

b. Tác giả-tác phẩm: Thầy giảng Phanxicô, Phạm Trạch Thiện, Vũ Đức Trinh, Vũ Ngọc Bích, Đỗ Minh Lý. 

2. Thơ trong ký ức-dòng đời: Philipphê Bình, Đặng Đức Tuấn, Nguyễn Trường Tộ, Petrus Ký, Paulus Của, Nguyễn Hữu Bài, Nguyễn Bá Tòng, Mai Lão Bạng, Phúc Dân, Nguyễn Ngọc Quang 

3. Thơ Phúc Âm Diễn Ca: Lữ Y Đoan, Tống Viết Toại, Gerard Gagnon (Nhân), Mai Lâm, Trần Đức Huân, Long Giang Tử, Nguyễn Thế Thuấn, Nguyễn Xuân Văn 

4. Thơ Huấn Ca: Phan Văn Minh, Trần Lục, Hồ Ngọc Cẩn, Trần Văn Trang, Lê Thiện Bá, Đoàn Văn Hàm, Trần Văn Thi 

5. Thơ trong Thánh Ca: Phaolô Qui, Phaolô Đạt, Hồ Ngọc Cẩn, Nguyễn Văn Thích, Nguyễn Văn Vinh, Hùng Lân, Hải Linh, Nguyễn Khắc Xuyên, Duy Tân, Ngô Duy Linh, Huyền Linh, Tiến Dũng, Hoài Đức, Hoài Chiên, Văn Thao, Trần Đình Nam, Hoàng Ngô, Vinh Hạnh, Hoàng Kim, Viết Chung… 

6. Thơ kinh Cầu nguyện: Hàn Mạc Tử, Nguyễn Văn Thích, Hồ Dzếnh, Bàng Bá Lân, Phạm Đình Tân, Đỗ Đình, Bùi Tuân, Nguyễn duy Diễn, Vũ Đình Trác, Ngọc Minh, Trần Thị Hoa, Lê Minh Bình Dương…

 

III. LỜI KẾT 

1. Nếu tập hợp toàn bộ các tác phẩm Thi Ca, sẽ có một tổng hợp vài trăm nghìn câu thơ đạo đủ thể loại có giá trị. 

2. Chúng tôi không hề có dụng ý khoa trương hoặc so sánh một cách cường điệu với các tác giả, tác phẩm trong dòng Thi Ca Việt Nam 

3. Trong hoàn cảnh riêng lẻ, đơn độc và điều kiện thiếu thốn, tập sách nhỏ bé nầy chỉ như là một góp nhặt dông dài những vụn bánh rơi rớt vương vãi. Mong được quí vị cao minh giúp đỡ, bổ sung. 

4. Thân mến các bạn yêu Thơ Công Giáo, đặc biệt trong buỗi gặp gỡ của Đồng Xanh Thơ hôm nay tại Tòa Giám Mục Phan Thiết, để cùng nhau tiếp tục làm giàu thêm kho tàng Thi ca Công Giáo Việt Nam, tiếp bước những thi nhân đã khuất.

 

Tòa Giám Mục Phan Thiết 20-01-2007

Lê Đình Bảng

Tác giả: Lê Đình Bảng
   dunglac@gmail.com