Xiển dương đạo sống văn hóa Việt có sức bay lên trong cái thần dũng lực của rồng và an lạc của chim tiên.
Mạng Lưới Dũng Lạc Tủ Sách Dũng Lạc Phòng Ảnh Nghệ Thuật Hướng Dẫn
Vũ Văn An
Bài Viết Của
Vũ Văn An
Antonio Rosmini, người của đức tin, lý trí và trái tim
Chiến dịch đem người Công Giáo trở về
Đức Bênêđíctô XVI và Vatican II
Vatican và vấn đề tài liệu
Bốn Mươi Năm Sự Sống Con Người
Thờ Phượng Đích Thực Trong Tư Tưởng Thánh Phaolô
Gia Đình và Sự Sống
Khủng Hoảng Hôn Nhân và Gia Đình
Gia Tô Bí Lục Tân Thời
Thần học và thực hành mục vụ trong các thư của Thánh Phaolô
Sứ điệp sau cùng của Thượng Hội Đồng Giám Mục Thế Giới về Lời Chúa
Tính đáng tin cậy của Bộ Thánh Kinh
Kính Mừng Maria
Cầu nguyện theo lối chiêm niệm
Li dị và tái hôn trong các Phúc âm nhất lãm
Các nhà truyền giáo và kỹ nghệ tình dục
Từ Sydney tới Paris
Lộ Đức, sự hiện diện mênh mông của Mẹ
Bản Thể, Bản Tính
Thánh Phaolô, Nhà Truyền Giáo Vĩ Đại
Thánh Thể, Hiệp Thông và Liên Đới
Vài nét sử học về cuộc đời Thánh Phaolô
Cùng đi với Thánh Phaolô
Lời Chúa trong đời sống và sứ vụ của Giáo Hội
Đức Bênêđíctô XVI: từ Ngày Giới Trẻ Thế Giới tới hành trình đức tin trẻ em
KHỦNG HOẢNG HÔN NHÂN VÀ GIA ĐÌNH

Nghị hội Công Giáo và Chính Thống Giáo về gia đình đã được tổ chức tại Trent, Ý Đại Lợi từ ngày 10 tới ngày 14 tháng 12 năm 2008 với đề tài: “Gia Đình: Một Phúc Lợi Cho Nhân Loại”. Nghị Hội đã kết thúc tốt đẹp với bản tuyên bố chung “Không Có Tình Yêu Hỗ Tương Của Gia Đình, Xã Hội Chúng Ta Sẽ Diệt Vong”.

Nhập Đề

Nhờ ơn Chúa Thánh Thần, chúng tôi, ba mươi đại biểu Giáo Hội Công Giáo và Các Giáo Hội Chính Thống Âu Châu trải dài từ dẫy Urals tới Đại Tây Dương, đã tụ tập nhau tại Nghị Hội Âu Châu Lần Thứ Nhất Giữa Công Giáo Và Chính Thống Giáo. Chúng tôi bầy tỏ lòng biết ơn đối với những ai đã cộng tác làm cho cuộc họp này thành công, nhất là Đức Tổng Giám Mục Trent , người đã tiếp đón chúng tôi cách nồng hậu và ân cần hiếu khách đối với chúng tôi. Cuộc họp này đã được tổ chức bởi Liên Hội Đồng Các Giám Mục Âu Châu (CCEE), với sự cộng tác của một số Giáo Hội Chính Thống  và nhiều thánh bộ của Toà Thánh.

Chúng tôi xin tỏ bầy nỗi buồn sâu xa của chúng tôi trước sự ra đi đột ngột của Đức Alexis II, Thượng Phụ Mạc Tư Khoa và Toàn Bộ Nước Nga, người từng nồng nhiệt chúc lành cho dự án của Nghị Hội này.

Nghị Hội này có mục tiêu gì? Nghị Hội này không nhằm thảo luận các vấn đề thần học vốn đang được thảo luận ở các bình diện khác. Đúng hơn, trách vụ của chúng tôi là tập trung vào các vấn đề nhân học có tầm quan trọng chủ yếu đối với hiện tại và tương lai của nhân loại. Mục tiêu của Nghị Hội là giúp xác định ra các quan điểm chung trong các vấn đề xã hội và luân lý. Khi cam kết can dự vào cuộc trao đổi này, chúng tôi cùng giúp nhau nhận ra sự kiện này là các học thuyết luân lý và xã hội của chúng ta thực ra hết sức gần gũi nhau. Đồng thời, chúng tôi cũng giúp thế giới hiểu biết các quan tâm của chính chúng tôi nữa.

Chúng tôi đồng tâm dành cuộc gặp gỡ đầu tiên này cho chủ đề  “Gia Đình: Một Phúc Lợi Cho Nhân Loại”. Vô vàn các gia đình đã đóng góp đáng kể vào nền văn hoá Âu Châu. Chúng tôi rất biết ơn họ và trong lời cầu nguyện cho họ, chúng tôi đặc biệt nhớ tới các gia đình đang kinh qua khó khăn.

Trong suốt bốn ngày qua, chúng tôi đã thảo luận các đề tài liên quan tới hôn nhân và gia đình, cũng như nhiều khía cạnh về đạo đức học tính dục. Đây là cơ may để chúng tôi tuyên xưng và sống thực đức tin của mình, để cầu xin Chúa ban ơn và suy tư cách thế hợp tác với nhau nhiều hơn. Đặc biệt, nhờ được tác động bởi lòng yêu thương của Chúa Kitô đối với nhân loại, chúng tôi đã tập chú vào gia đình, không quên mọi cố gắng từng được đưa ra để cổ vũ cuộc sống gia đình tại lục địa của chúng ta đồng thời nói lên các ưu tư của chúng tôi đối với tình thế xa xút của cuộc sống ấy, một xa xút khá hiển nhiên trong nhiều lãnh vực của xã hội.

Hôn nhân và gia đình thuộc trật tự tạo dựng và không phải chỉ là sản phẩm của quyết định nhân bản. Được khắc ghi vào chính bản nhiên của hữu thể nhân bản và được mạc khải cho chúng ta trong Thánh Kinh, gia đình, xây dựng trên hôn nhân, đã được Thiên Chúa thiết dựng như một kết hợp giữa một người đàn ông và một người đàn bà. Thánh Kinh trình bầy cho ta một cái nhìn về gia đình như một đơn nhất của tình yêu trao ban sự sống, một mối tương quan không thể huỷ tiêu, luôn mở cửa đón chào sự sống.

I. Hôn Nhân và Gia Đình
Trong mấy ngày qua, chúng tôi đã lắng nghe nhiều bài tường trình cho thấy các  quan điểm khác nhau của cả Công Giáo lẫn Chính Thống Giáo tại Âu Châu. Xin tóm lược như sau.

A. Quan Điểm Chính Thống Giáo về Hôn Nhân và Gia Đình
Trong truyền thống Chính Thống của Kitô Giáo, hôn nhân được nhìn như một kết hợp vĩnh viễn giữa hai người phối ngẫu, được tăng cường nhờ sự thân mật thể lý và tâm linh. Bất chấp niềm tin trái ngược nào, Giáo Hội Chính Thống “không bao giờ kêu gọi các tín hữu của mình xa lánh thân xác hay sự thân mật tính dục, vì mối liên hệ thể lý giữa một người đàn ông và một người đàn bà đã được Thiên Chúa chúc lành trong hôn nhân, trong đó, họ trở thành nguồn suối cho sự liên tục của nhân loại và nói lên tình yêu thanh khiết của họ, tính cộng đoàn toàn diện và sự “nên một của cả xác thân lẫn linh hồn của hai người phối ngẫu”. Theo giáo huấn của Giáo Hội Chính Thống, “việc biến đổi các mối liên hệ này, các mối liên hệ tự chúng vốn trong sạch và xứng đáng theo kế hoạch Thiên Chúa, cùng với sự biến đổi thân xác thành đối tượng cho việc khai thác và trao đổi đầy hạ cấp nhằm đạt thoả mãn đầy vị kỷ và phi bản vị, không chút yêu thương và hoàn toàn méo mó, cần phải được kết án” (Các Căn Bản Trong Quan Niệm Xã Hội Của Giáo Hội Chính Thống Nga, chương X, số 6).
Theo cái hiểu của Giáo Hội Chính Thống, yếu tố chủ chốt trong việc kết hợp vợ chồng và hoa trái của tình yêu giữa người chồng và người vợ chính là con cái, nên việc sinh sản và dưỡng dục chúng là một trong các mục đích của hôn nhân (Đã dẫn, X 3-4). Phù hợp với quan điểm trên, Giáo Hội Chính Thống coi việc tự ý khước từ sinh con và việc chấm dứt thai nghén cách nhân tạo là điều không thể chấp nhận được. Đồng nghĩa với sát nhân, phá thai đã bị Giáo Hội minh nhiên và rõ ràng kết án, và qui trách nhiệm bản thân cho bất cứ ai tham gia vào hành vi ấy: người đàn bà, người đàn ông (nếu ông ta ưng thuận) và cả bác sĩ nữa (Đã dẫn, XII, 2).
Dựa trên căn bản Thánh Kinh và Thánh Truyền, Giáo Hội Chính Thống bác bỏ các liên hệ đồng tính luyến ái, coi chúng như những hình thức méo mó của bản nhiên con người từng được Thiên Chúa tạo dựng (Đã dẫn, XII, 9). Giáo Hội cũng bác bỏ mọi hình thức dâm bôn, ngoại tình và bất trung phu phụ, cũng như mọi hình thức đĩ điếm và tạp hôn. Đồng thời, Giáo Hội cũng nhìn nhận nhu cầu phải trợ giúp mục vụ cho những ai có các xu hướng méo mó ấy và bất cứ người nào có lối sống không phù hợp với giáo huấn luân lý của Phúc Âm.

B. Quan Điểm Công Giáo về Hôn Nhân và Gia Đình
Theo giáo huấn Công Giáo, một giáo huấn cũng đã được Giáo Hội Chính Thống khẳng định, Chúa Gie6su Kitô đã nâng hôn nhân tự nhiên lên hàng một bí tích: “Giao ước hôn nhân giữa hai người đã rửa tội, nhờ đó, một người đàn ông và một người đàn bà thiết lập nên giữa họ một tương ước kéo dài suốt đời, một tương ước từ bản chất, đã được xếp đặt để phục vụ phúc lợi của hai người phối ngẫu và việc dưỡng dục con cái, đã được Chúa Kitô nâng lên hàng bí tích” (CIC điều 1055 – 1).

Phẩm giá bí tích này đòi phải có lòng chung thuỷ cho đến chết của đôi bạn trong sợi dây hôn phối bất khả tiêu. Tình yêu phu phụ giữa đôi bạn là căn bản của gia đình, là sự hiệp thông đầu tiên có tính bản vị trong đó hữu thể nhân bản đã được sinh ra. Nó phải được xã hội cổ vũ  như tế bào căn bản nhất của mình. Giáo Hội Công Giáo nhìn nhận mối dây liên kết bất khả phân do chính Thiên Chúa mong muốn giữa hai ý nghĩa kết hợp và phụ tạo (procreative) của tình yêu vợ chồng. Khước từ con cái, do đó, là đi ngược lại sự đơn nhất của tình yêu phu phụ. Tính dục được nhìn nhận như một chiều kích của hình ảnh Thiên Chúa trong hữu thể nhân bản và do đó, có giá trị bản vị. Người đàn ông và người đàn bà, qua ngôn ngữ thân xác, cần nhận biết ơn gọi của mình bước vào tình yêu trách nhiệm như bước vào một hiến dâng chân thực chính bản thân mình. Các biểu thức tính dục khác như dâm bôn, đồng tính luyến ái và kết hợp tính dục ngoài hôn nhân thẩy đều đi ngược lại ơn gọi yêu thương này.

II. Sứ Mệnh của Gia Đình
Sau khi phác hoạ một số yếu tố trong giáo huấn của Các Giáo Hội, chúng tôi cũng nhấn mạnh đến các điểm chúng ta cùng chủ trương chung. Do đó, chúng tôi xin đề cập đến các vấn đề sau đây được chúng tôi coi như quan yếu đối với phúc lợi của xã hội.

A. Các Điểm Chủ Yếu Chung
Mệnh lệnh Chúa truyền cho gia đình đầu hết của nhân loại vẫn còn liên hệ với mọi gia đình đến sau: “Hãy sinh sôi nẩy nở cho đầy mặt đất và hãy thống trị mặt đất ấy” (St ). Người Công Giáo và người Chính Thống Giáo đều nhất trí rằng gia đình là môi trường tinh thần duy nhất trong đó quà phúc sự sống nhân bản phải được lưu truyền qua hành vi phu phụ.
Hữu thể nhân bản là hữu thể duy nhất được tạo dựng theo hình ảnh và hoạ ảnh Thiên Chúa và điều này đem lại cho nó một phẩm giá độc đáo. Chúng ta không tự ban sự sống cho chính mình, mà cha mẹ ta cũng không phải là nguồn suối duy nhất của sự sống nhân bản, vì sự can thiệp của Thiên Chúa là điều cần thiết phải có. Tính thánh thiêng của sự sống nhân bản kể từ lúc tượng thai cho đến lúc chết đi cách tự nhiên phải luôn được kính trọng cách đầy đủ.
Chúng tôi nhìn nhận các văn bản quốc tế có tính tích cực từng hỗ trợ gia đình. Thí dụ, điều 16 Hiến Chương Quốc Tế về Nhân Quyền khẳng định rằng: “Người đàn ông và người đàn bà đủ tuổi (khôn), bất chấp mọi hạn chế do sắc tộc, quốc tịch hay tôn giáo, đều có quyền kết hôn và thành lập gia gia đình” và “gia đình là nhóm tự nhiên và nền tảng của xã hội và được quyền đòi xã hội và Nhà Nước bảo vệ”. Trong quá khứ, gia đình và việc sinh con được coi là điều thánh thiêng. Tuy nhiên, trong các năm gần đây, người ta đã và đang chất vấn các quan niệm ấy. Đây là một cố gắng nhằm thay đổi ngôn từ và dẫn khởi tính mơ hồ vào các văn bản quốc tế dưới chiêu bài ý thức hệ trong lý thuyết về giống phái.
Ngày nay, cả đàn ông lẫn đàn bà đều bận bịu như nhau trong việc nhận ra tiềm năng nghề nghiệp của mình, cả hai đều cùng chia sẻ gánh nặng tài chánh của gia đình. Trong các hoàn cảnh như thế, khả thể sinh sản và dưỡng dục con cái đã giảm thiểu một cách trầm trọng.

Một hiện tượng hết sức bi thảm đang xẩy ra tại Âu Châu thế kỷ 21. Do việc lương bổng không đủ để nuôi sống gia đình, hàng trăm ngàn các bà mẹ và ông cha đã phải rời bỏ gia đình tới các nước giầu có hơn, hòng có thể chu cấp các nhu cầu căn bản nhất cho gia đình mình. Điều ấy đem lại con số gia tăng các vụ ly dị, gây đau khổ cho biết bao trẻ thơ, khiến nhiều em mất đi tình yêu và sự chăm sóc của mẹ cha.

Quan điểm thế tục đang thịnh hành trong xã hội ngày nay thường coi nhẹ quan niệm chức làm mẹ,  không coi nó như một ơn gọi bản thân. Nó thường bị đánh giá thấp. Chúng tôi, người Chính Thống cùng với người Công Giáo, xin nhấn mạnh tới tính thánh thiêng của chức phận làm mẹ và việc xã hội phải tôn trọng tính thánh thiêng ấy. Các bà mẹ chọn ở nhà để chăm sóc và giáo dục con cái cần được nâng đỡ về tinh thần và tài chánh. Sứ mệnh của họ không hề kém quan trọng hơn bất cứ sứ mệnh của ngành nghề đáng kính nào khác. Chức phận làm mẹ là một sứ mệnh, và do đó đáng được sự hỗ trợ và kính trọng vô điều kiện. Ý niệm làm cha cũng là ý niệm nền tảng đối với xã hội và do đó cũng cần được xã hội ngày nay tái khám phá. Không thể nói đến một xã hội huynh đệ mà lại thiếu chức phận làm cha.

B. Gia Đình và Giáo Dục
Một khi đã ban quà phúc sự sống cho con cái, cha mẹ dĩ nhiên là các nhà giáo dục đầu hết của chúng. “Quyền lợi và nghĩa vụ của cha mẹ trong việc cung cấp giáo dục là điều chủ yếu, vì nó mật thiết liên hệ đến việc thông truyền sự sống nhân bản; nó là nguyên khởi và đệ nhất đẳng so với vai trò giáo dục của những người  khác, do tính độc đáo trong mối liên hệ đầy yêu thương giữa cha mẹ và con cái; nó không thể thay thế hay chuyển nhượng được, và do đó, không thể hoàn toàn uỷ thác cho người khác hay bị người khác tước đoạt” ("Familiaris Consortium," 36). Việc giáo dục toàn diện trong gia đình không phải chỉ được hạn chế trong việc phát triển các khả năng và tài năng tự nhiên của con mà thôi, mà còn bao gồm cả các giá trị thiêng liêng nữa, nhất là việc thông truyền đức tin. Cha mẹ phải là các nhân chứng đầu tiên của Phúc Âm. Trong sinh hoạt gia đình, ta học biết ý nghĩa của đức tin như ánh sáng chân thực hướng dẫn đời sống con người.

Môi trường thích hợp nhất cho con trẻ phát triển cách nhịp nhàng chính là gia đình, bao gồm cha, mẹ và con cái. Các cơ phận khác phụ giúp gia đình trong việc giáo dục con cái phải hành động trong hợp tác với cha mẹ, để chuyển giao các nguyên tắc và các giá trị vốn thuộc trách nhiệm đầu hết của cha mẹ. Trong bối cảnh giáo dục, người ta thường nghe nói tới quyền lợi trẻ em. Điều ấy là điều tốt nhưng phải luôn xem sét các quyền lợi này trong môi trường gia đình.
Vấn đề “giáo dục tính dục” đáng được đặc biệt quan tâm. Ở đây, cha mẹ cũng là các nhà giáo dục đầu hết. Mục tiêu chính của việc giáo dục này là nhằm đào luyện người trẻ hiểu ý nghĩa của tình yêu phu phụ. “Giáo dục về tình yêu trong tư cách trao ban sự sống cũng là tiền đề không thể miễn chước vì cha mẹ vốn được mời gọi đem lại cho con cái một nền giáo dục rõ ràng và tế nhị về tính dục” (Đã dẫn, số 37). Trong gia đình, nơi ta cảm nghiệm được sự hiệp thông có tính bản vị lần đầu tiên, ta được dẫn nhập vào yêu thương trong mọi chiều kích của nó: gia đình là nơi đầu hết ta được xã hội hoá một cách bản vị. Đàng khác, cha mẹ phải cung cấp tín liệu thích hợp với từng giai đoạn phát triển cá thể của con cái. Trong chiều hướng này, các cơ phận khác, như trường học chẳng hạn, sẽ hỗ trợ cho cha mẹ.
Trong việc giáo dục con cái và thanh thiếu niên nói chung, truyền thông gây ảnh hưởng hết sức đáng kể. Các ảnh hưởng này tác động mạnh mẽ lên mối liên hệ gia đình. Người trẻ thường bắt chước các kiểu mẫu do truyền thông phổ biến. Tuy nhiên, song song với nhiều khía cạnh tích cực, các phương tiện truyền thông, bất hạnh thay, mỗi ngày mỗi trình bầy nhiều hơn các chất liệu khiêu dâm cũng như nền văn hoá cá nhân chủ nghĩa và vị kỷ.
Gia đình nào biết dạy con cái một cách tốt đẹp, bằng cách chú ý thiết lập ra các mối liên hệ thích đáng giữa các thành viên của gia đình, quả đã đóng góp phần vốn nhân bản giá trị có tính quan yếu lớn lao đối với xã hội cả về phương diện phúc lợi kinh tế lẫn phúc lợi thiêng liêng. Đời sống gia đình tạo ra nền văn hoá riêng: con người học được ngôn ngữ chủ yếu của cuộc sống và tất cả những gì giúp họ trở nên nhân bản trọn vẹn. Trọn vẹn nền văn hoá, từ lúc khởi đầu đến lúc phát triển đều là một biến cố gia đình.

C. Cuộc Khủng Hoảng Của Xã Hội Ta: Các Thách Đố và Cơ May
Ngày nay, ta đang đương đầu với một ý thức hệ văn hoá từng xuất hiện cùng với cách mạng tình dục trong thế kỷ qua. Biến cố ấy đem lại một khủng hoảng sâu xa trong quan điểm thế nào là nhân bản và cuộc sống gia đình. Đó là một thách đố lớn đối với việc phúc âm hoá của các Giáo Hội Kitô Giáo, là những giáo hội vốn chú tâm tới nhu cầu của trái tim con người nhân bản và ơn gọi sống trọn vẹn trong Chúa Kitô.

Trong số các thay đổi sâu xa của xã hội ta, cuộc khủng hoảng lớn về kinh tế đã xẩy ra. Cuộc khủng hoảng về ngân hàng, tài chánh và kinh tế ngày nay là một trong các dấu chỉ cho thấy khúc quanh lớn trong xã hội hoàn cầu và tại Âu Châu. Tất cả chúng ta đều rất đúng khi phải ưu tư vì nó. Nhưng yếu tố chủ yếu trong khúc quanh này chính là cuộc khủng hoảng liên quan đến cuộc sống gia đình. Các khuynh hướng dân số học ở Âu Châu mà thôi cũng là những dấu hiệu rõ ràng cho thấy một cuộc khủng hoảng còn lớn hơn cả cuộc khủng hoảng tài chánh nữa. Phát sinh từ cuộc hôn nhân giữa một người đàn ông và một người đàn bà đem lại con cái và một hệ thống liên hệ mở rộng, gia đình cần được tái khám phá như vốn quý của xã hội. Chúng tôi kêu gọi các nhà lãnh đạo chính trị và xã hội hãy giải quyết vấn đề lớn về xã hội ấy trước khi quá muộn. Không có sự chú tâm ấy, thì việc thiếu vốn liếng tài chánh chẳng đáng kể là bao so với việc thiếu thốn các tài nguyên xã hội và nhân bản do gia đình mang lại.
Mặt khác, chúng tôi xin tỏ lòng biết ơn đối với những gì đã được thực hiện. Nhiều khai triển tích cực đã giúp các gia đình rất nhiều: một số quốc gia mới đây đã nhìn nhận sự đóng góp về xã hội và kinh tế của chức phận làm mẹ đối với xã hội hay trợ giúp người khuyết tật và cao niên về tài chánh và xã hội, hoặc chăm lo y tế cho các thành viên kém may mắn của xã hội

III. Khuyến Cáo Và Kêu Gọi
Những năm gần đây, các Giáo Hội đã ý thức được tầm quan trọng của việc phải hỗ trợ cuộc canh tân tâm linh và nhất là phải đồng hành với giới trẻ trên hành trình trở thành những người chồng và những người vợ, những người cha và những người mẹ của họ. Trong khi giúp đỡ các gia đình về phương diện mục vụ, chúng tôi nhận thức được nhu cầu đặc biệt cần chăm sóc các gia đình mới được thành lập. Các gia đình bị đẩy ra bên lề (thường là các gia đình di dân) đáng được ta quan tâm đặc biệt. Sứ mệnh của Giáo Hội là đem lại hy vọng cho xã hội ta, một xã hội hiện đang đương đầu với nhiều thách đố mới. Ta cần biểu lộ nhiều dấu chỉ liên đới và qua truyền thông truyền đạt được sứ điệp tích cực của ta liên quan đến gia đình.
Tất cả chúng tôi, người Công Giáo cũng như Chính Thống, xin cùng nhau khẳng định các khuyến cáo sau đây và kêu gọi mọi người thiện chí trong xã hội hãy cùng hành động với chúng tôi trong các vấn đề này:

1. Hiện nay, khẩn thiết phải tái khám phá cái hiểu về gia đình và hôn nhân. Chúng tôi tin rằng một trong các nguyên nhân hàng đầu của cuộc khủng hoảng dân số học hiện nay và mọi cuộc khủng hoảng liên quan tới nó chính là do người ta đã từ khước cái hiểu trên. Cần đưa ra nhiều cố gắng hơn để cổ vũ cuộc sống gia đình. Cần phải tái khám phá các nhu cầu của gia đình vì những gì gia đình từng cung ứng cho xã hội. Nơi gia đình, ta tìm được tổ ấm vốn là những ngôi trường đầy sáng tạo, năng động và sinh lực giúp ta xã hội hoá nhiều cách: chúng giáo dục các thành viên của gia đình biết khám phá ra giá trị của cộng đoàn tính và tha nhân tính, đào luyện họ thành thục trong nền văn hoá biết cho đi, khích lệ họ biết cởi mở đón nhận đa dạng tính trong liên đới, làm dễ dàng tính hỗ tương trong truyền đạt và cung cấp một năng động tính hướng tới khám phá và sáng tạo ra cái mới, vốn là thành quả của cố gắng liên bản vị. 
2. Chúng tôi  khẳng định rằng chỉ trong liên hệ với Thiên Chúa, mọi hữu thể nhân bản mới triển nở trọn vẹn trong tính nhân bản của họ. Thành thử, chúng tôi tin rằng khi cổ vũ định chế gia đình, vốn đặt căn bản trên hôn nhân giữa một người đàn ông và một người đàn bà, Âu Châu sẽ thăng tiến hơn nữa đơn vị căn bản này của xã hội, một đơn vị vốn đảm nhiệm vai trò giải phóng, làm trọn và soi sáng xã hội một cách sinh tử. Nhìn nhận điều ấy là ta đã bắt đầu cuộc canh tân nền văn hoá Âu Châu, một nền văn hoá đang tìm đường tiến tới vào một thời điểm có những tìm hồn (soul-searching) sâu sắc. Lời kêu gọi của chúng tôi với các nhà lãnh đạo chính trị và xã hội là như sau: Gia đình không phải là một quan niệm lỗi thời! Nếu được tái khám phá một cách đúng đắn, nó chính là tương lai. Không có tình yêu hỗ tương của gia đình, xã hội ta sẽ diệt vong.
3. Chúng tôi xin khẳng định rằng vì họ thông truyền sự sống cho con cái, nên các cha mẹ có quyền nguyên khởi, đầu hết và bất khả nhượng trong việc giáo dục con cái. Họ phải được nhìn nhận là những nhà giáo dục thích hợp nhất, trước nhất và đầu hết đối với con cái họ. Chúng tôi kêu gọi mọi định chế chính trị hãy đảm bảo các quyền của cha mẹ trong việc giáo dục con cái phù hợp với các xác tín tinh thần và tôn giáo của họ, trong khi tôn trọng các truyền thống văn hoá của gia đình. Điều ấy bao gồm quyền được tự do chọn lựa trường học cũng như các phương tiện khác cần thiết để giáo dục con cái họ theo các xác tín kia. Đặc biệt, việc giáo dục về tính dục phải là quyền căn bản của cha mẹ và phải luôn được thi hành phù hợp theo các chọn lựa của họ và được họ giám sát cẩn trọng.   

4. Chúng tôi nhìn ra nguy cơ lớn lao trong việc bắt các nhu cầu của trẻ em và phúc lợi của gia đình phải tuỳ thuộc các xem sét kinh tế.
5. Chúng tôi kêu gọi các định chế công hãy đảm bảo rằng các chính sách liên quan đến lương bổng phải nhất quán với việc thành lập và duy trì một gia đình hợp phẩm giá. Muốn thế, phải có các đạo luật thuế khoá biết nhìn nhận phần đóng góp không thể thiếu của gia đình đối với xã hội. Điều nên có là cả hai cha mẹ không nhất thiết bị bó buộc phải làm việc toàn thời gian ở bên ngoài gia đình mà gây hại đến sinh hoạt gia đình, nhất là gây hại đến việc giáo dục con cái. Chúng tôi kêu gọi các định chế công biết nhìn nhận và tôn trọng việc làm của người mẹ trong gia đình vì chính giá trị của nó đối với gia đình và xã hội. Vấn đề “coi trẻ” (child care) cần được xem sét nhiều hơn nữa, lấy lợi ích đứa trẻ làm nguyên lý điều hướng.
6. Sau hết, chúng tôi kêu gọi việc lưu tâm tới lựa chọn luân lý mà tương lai của toàn thể nhân loại tuỳ thuộc vào. Yếu tính của việc lựa chọn này đã được phát biểu thành tiêu điểm của Giao Ước mà Thiên Chúa từng ký kết với nhân loại, một Giao Ước đã nên trọn nơi Chúa Kitô: “Này, hôm nay, Ta đã đặt trước ngươi sự sống và sự thiện, sự chết và sự ác; hôm nay, điều Ta truyền cho ngươi là phải yêu mến Chúa là Thiên Chúa ngươi, hãy đi trong đường nẻo Người, và hãy tuân giữ các giới răn của Người… để ngươi sống còn và sinh sôi nẩy nở: và Chúa là Thiên Chúa ngươi sẽ chúc phúc cho ngươi… Ta đã đặt trước ngươi sự sống và sự chết, phúc lành và chúc dữ, cho nên ngươi hãy chọn sự sống, để cả ngươi lẫn dòng dõi ngươi được sống” (Đệ nhị luật 30:15-19).

IV. Theo Dõi
Kinh nghiệm của Nghị Hội này rất tích cực trong việc xây đắp tình huynh đệ của chúng tôi và cho phép chúng tôi chia sẻ các quan tâm có tính Kitô giáo đối với mọi người. Dựa trên kinh nghiệm tốt đẹp này, chúng tôi có ý định sẽ gặp nhau cách thường xuyên để củng cố các mối liên hệ hỗ tương và cùng nhau giải quyết các thách thức đang đặt ra cho Âu Châu.

 

Tác giả: Vũ Văn An
   dunglac@gmail.com